ေဒါက္တာနႏၵမာလာဘိ၀ံသ ၏ အေမး အေျဖ မ်ား ၂

နတြော့ဆြီကို ဒီရကပြိုငြး ငဘုဏြး (Ashin Paññā Vamsa) ရောကလြာပှီး နေ့နေ့ညည ငှငြးခုံစကားပှောဖှစသြညြ။ ကွှနတြောသြညြ ငှငြးခုံခှငြးကို နှစသြကသြူတစယြောကြ မဟုတပြါ။ သို့သောြ  ငဘုဏြးသညြ မိမိ၏ ပှောမနာ၊ ဆိုမနာသူငယခြငြွးဖှစနြခှငြေး၊ တစယြောကအြကှောငြး တစယြောကသြိနခှငြေးနှငြ့ စိတဆြိုးခှငြး ရနဖြှစခြှငြးမွား မဖှစနြိုငခြှငြးတို့ကှောငြ့ ၄ငြးနှငြ့ အယူအဆတစခြုအပေါကြို အမှဲမှဲလိုလို ငှငြးခုံလေ့ရှိသညြ။ သို့ရာတှငမြူ ကွှနတြောသြညြ အထကကြပှောဆိုခဲ့သကဲ့သို ့ ငှငြးခုံခှငြးကို အထုံဝါသနာ ရှိသူတစယြောကတြော့ မဟုတပြါခွေ။


Generation to Generation နှငြ့ပကသြကြ၍ ကွှနတြောြ စိတဝြငတြစား တှေးကှညြ့ဖူးသညြ။ ကွှနတြောတြို ့သညြ နောငလြာမညြ့မွိုးဆကသြစမြွားအတှကြ ဘာတှခနွေထြားခဲ့မညနြညြး။ ဘာတှေ လကဆြငြ့ကမြးခဲ့မညနြညြး။ ကွှနတြောတြို ့ ခနွထြားခဲ့မညြ့ အရာတို့သညြ မွိုးဆကသြစမြွားအတှကြ အထောကအြကူပှုနိုငမြညလြား။ ဒုကျခရိပမြှုံထဲ ရောကစြမညေလြားဟု တှေးကှညြ့ခဲ့သညြ။


''ယခုလကရြှိနအြခွိနတြှငြ မိမိကိုယကြို ကောငြးမှနစြှာနထေိုငခြှငြး၊ မွိုးဆကသြစမြွားကို ပညာမွှဝခှငြေးဖှငြ့ နောငလြာမညြ့မွိုးဆကသြစမြွားကို ကောငြးမှနသြညြ့အထောကအြကူမွား ပှုနိုငမြညြ''ဟု ငဘုဏြးက ပှောသညြ။ မှနသြညြ။ ဒီနရောတှငြ ကောငြးမှနစြှာနထေိုငခြှငြးကို  ဝိတျထာရပှုရလွှငြ စာတစတြနြ ပတစေတြနမြွှ ကယွဝြနြးပလေိမြ့မညြ။ သို့ရာမူ အကဉြွးမွှ အဓိပျပါယဖြှငြ့ဆိုခငွပြါသညြ။


#ကောငြးမှနစြှာနထေိုငခြှငြး


ကောငြးမှနစြှာနထေိုငြးကို အဖှောငြ့ အဓိပျပါယဖြှငြ့ဆိုရသောြ ရိုးရာ၊ အစဉအြလာနှငြ့ ယဉကြွေးမှုကို ထိမြးသိနြးစောငြ့ရှောကခြှငြးကို ပှောရမညဖြှစသြညြ။ ရိုးရာနှငြ့ အစဉအြလာသညြ ကောငြးမှနသြညမြွားလညြး ရှိသကဲ့သို့ မှားယှငြးနသညေမြွားလညြး ရှိသညြ။ မှားယှငြးနသညြေ့ရိုးရာ၊ အစဉအြလာကို ဆနြ့ကငွခြှငြး။ ကောငြးမှနသြညြ့ ရိုးရာ အစဉအြလာမွားကို ဆကလြကထြိမြးသိနြးခှငြးဖှငြ့ မွိုးဆကသြစမြွား၏ စာရိတျတမွားကို ကောငြးမှနအြောငြ လကဆြငြ့ကမြးနိုငပြမညြေ ဖှစသြညြ။


#ပညာမွှဝခှငြေး


ယနေ့ ခတြအေခှအနေသညြေ ပညာရေးကဏျဍက အဓိက အခနြးကဏျဍမှ ပါဝငလြွှကရြှိသညြ။ ကမ႓ာပေါတြှငြ သေးငယသြညြ့နိုငငြံဖှစသြောလြညြး ပညာရေးဖှငြ့တညဆြောကထြားသညြ့ နိုငငြံဆိုလွှငြ တိုးတကဖြှံ့ဖှိုးလွှကရြှိပှီး ကမ႓ာ့အလယတြှငြ မကွနြှာ မငယရြခွေ။ ကွှနတြောြ သီရိလငြျကာနိုငငြံတစခြုသာလွှငြ ရောကဖြူးသညဖြှစသြောကှောငြ့ သီရိလငြျကာကို ဥပမာထား၍ ပှောပှလိုပါသညြ။


သီရိလငြျကာတှငြ ဘာသာရေးသီးသနြ့ တကျကသိုလမြွားလညြးရှိပှီး အစိုးရတကျကသိုလမြွားနှငြ့တှဲဖကထြားသော Public ဘာသာရေးတကျကသိုလမြွားလညြး ရှိသညြ။ သီရိလငြျကာ၏ ပညာရေးအခှအနေသညြေ ကောငြးမှနသြညြ့ အနအထေားတှငြ ရှိသညြ။ ၄ငြးနိုငငြံတှငြ ဘာသာရေးစာပလေေ့လာနသေော မှနမြာရဟနြးတောမြွား ၆၀၀ ဝနြးကငွခြနြ့ရှိပှီး တစပြါးတစပြါးလွှငြ နှစစြဉြ မှနမြာကပွငြှေ သိနြး ၄၀ ခနြ့အထိ အသုံးပှုရလေ့ရှိသညြ။ ယငြးငှပမောဏထကြ ခွှတောသုံးစှဲသူမွား ရှိသကဲ့သို့ ယငြးပမာဏထကြ ပိုလှနစြှာအသုံးပှုသူမွားလညြး ရှိ၏။ သိနြး ၄၀ ကို အပါးရေ ၆၀၀ နှငြ့ မှှောကရြသော သိနြးပေါငြး ၂၄,၀၀၀ ကို နှစစြဉြ သီရိလငြျကာအစိုးရက ရရှိလွှကြ ရှိသညြ။ ဤသညမြှာ မှနမြာရဟနြးတောမြွားအထံမှ ရရှိသညြ့ ငှပမောဏ သီးသနြ့သာလွှငြ ဖှစသြေးသညြ။ အခှားသော ကိုရီးယား၊ ဗီယကနြမြ၊ တရုတြ၊ ထိုငြး၊ ကမေ႓ာဒီးယား၊ နီပေါနှငြ့ အနောကြဥရောပမှ ကွောငြးသားမွားကို ရတှကေထြားခှငြး မပါရှိသေးပေ။


ဆိုလိုသညမြှာ နိုငငြံ့ပညာရေးမှ နိုငငြံ့ဘဏျဍာမွား တိုးပှားအောငြ ပှုလုပနြိုငခြှငြး ဖှစသြညြ။ ကွှနတြောတြို ့မှနမြာနိုငငြံ၏ ဘာသာရေးတကျကသိုလအြမွားစုသညြ နိုငငြံခှားမှ လေ့လာသူမွားကို Free အနဖှငြေ့ ပေးသညကြ မွား၏။ ပှီးနောကြ သငကြှားသညြ့ Language ကလညြး E to E က လှနစြှာနညြးပါးလှသညြ။ ထို့ကှောငြ့ ပှညပြမှ လာရောကသြငကြှားသူမွား အရအတှေကနြညြးနပှေီး ပညာရေးထံမှရရှိသော နိုငငြံ့ဘဏျဍာသညလြညြး ခွို့တဲ့လှပသညြေ။


ပညာရေးသညြ လူမွိုးကိုလညြး တငြ့တယစြသကေဲ့သို့ ပှုပှငမြှနြးမံတတလြွှငြ နိုငငြံ့ဘဏျဍာရေးကိုပငြ တိုးပှားအောငြ ပှုလုပနြိုငသြညြ။ ကောငြးမှနသြောပညာရေးဖှငြ့ မွိုးဆကသြစလြူငယမြွားကို ပှုစုပွိုးထောငခြှငြး၊ ခွီးမှှောကထြောကပြံ့ခှငြး၊ နိုငငြံခစွစြိတြ လူမွိုးခစွစြိတတြို ့ကို မှနြးမံပေးခှငြးဖှငြ့ နိုငငြံကော မွိုးဆကသြစလြူငယမြွားကိုပါ တိုးတကစြမညြေ ဖှစသြညြ။


#ရဟနြးတောမြွားကဏျဍ


ရဟနြးတောမြွားကဏျဍတှငြ အခွို့သော ရဟနြးတောမြွားသညြ English စာပလေေ့လာလိုကစြားနခှငြေးကို နှစမြှို့ခှငြး မရှိကှပေ။ မှားပစှေ။ ဤသညမြှာ ကှီးမားသညြ့ အမှားမွားသာလွှငြ ဖှစပြေ၏။ ယခုခတြတှေငြ ဗုဒျဓစာပကေို နိုငငြံတကာမှ စိတဝြငတြစား လေ့လာလိုကစြားနကှပှေီ ဖှစသြညြ။ #သိရှိထားရနမြှာ_ကမ႓ာပေါတြှငြ_ကယွကြယွပြှနြ့ပှနြ့_လေ့လာလိုကစြားနကှသေော_ဗုဒျဓစာပမွေားမှာ #မှနမြာဘာသာဖှငြ့ရေးသားထားသောစာပဖှငြေ့_ထိုးဖောကထြားခှငြး_မဟုတပြေ။ English ကဲ့သို့ အခှား ဘာသာစကားဖှငြ့ ထိုးဖောကထြားခှငြးသာလွှငြ ဖှစပြေ၏။ မာဂဓဘာသာကလှဲ၍ အခှားသောဘာသာစကားမွားသညြ တိရစျဆာနကထာဟု ဆိုလလွှငြေ မှနမြာစာ မှနမြာစကားသညလြညြး ထိုတိရစျဆာနကထာထဲတှငြ အကွုံးဝငသြှားမညြ ဖှစသြညြ။ အမှနစြငစြစြ ဘာသာစကားသညြ ဘာသာစကားသာလွှငြ ဖှစပြေ၏။


နိုငငြံရပခြှားနှငြ့ ပှညတြှငြးတှငြ English ဘာသာရပဖြှငြ့ ပညာသငနြကှသေော ရဟနြးတောမြွားသညြ English ဘာသာဖှငြ့ ရေးထားသော ဗုဒျဓ၏ ပိဋကတမြွားကိုပငြ သငကြှားနခှငြေး ဖှစြ၏။ လူတို့ကဲ့သို့ စီးပှားဖှစပြညာရပမြွား မပါဝငပြေ။ မှနမြာဘာသာဖှငြ့ ဗုဒျဓစာပမွေားကို ကမ႓ာကှီးတစခြုလုံးပွံ့နှံ့အောငြ မညသြူလုပခြဲ့သနညြးဟုမေးသောြ ရှာဖှပှရေနမြှာ အတောပြငြ ခဲယဉြးလေ၏။


ယခု မှနမြာနိုငငြံတှငြ ကိုရငငြယလြေးမွား ဝတသြူနညြးပါးနဟေူသော အသံဗလံမွား ကှားနရသေညြ။ ကှုံဖူးသညမြှာ ကွောငြးထိုငဆြရာတောတြစပြါးသညြ ၄ငြးကွောငြးတှငြ ကွောငြးဆောငအြသစမြွားကို ဆောကလြုပလြေ၏။ ၄ငြး၏လကထြဲတှငြ ငှအပှေညြ့အစုံ မရှိသောကှောငြ့ တတနြိုငသြမွှ ငှကေိုခွှတောရနြ ပနြးရံဆရာမွားကို လူအနညြးငယသြာ ငှားရမြး၍ ကွောငြးတှငရြှိသော ရဟနြးငယြ၊ ကိုရငငြယမြွားကို ပနြးရံအလုပြ လုပစြေ၏။ ကှာသောြ ရဟနြးငယြ ကိုရငငြယမြွားသညြ စိတပြကွစြှာ လူထှကကြှကုနြ၏။ ယခငခြတြအေခါတှငြ ရဟနြး၊ ကိုရငတြစပြါးပါး လူထှကမြညဟြုပှောလလွှငြေ ၄ငြးတို ့၏မိဘမွားသညြ အပှငြးအထနြ ကနြ့ကှကကြှလေ၏။ ယခုမူ ဗုဒျဓစာပမသေငကြှားရပဲ ပနြးရံအလုပကြိုသာ လုပနြကှရေသောကှောငြ့ ၄ငြးတို ့လူထှကသြညြ့အခါ ၄ငြးတို ့၏မိဘမွားက လုံးဝ ကနြ့ကှကခြှငြး မရှိတော့ပေ။ စာပမသေငကြှားရပဲ အဘယြ့ကှောငြ့ နပေူကွဲကွဲတှငြ ပနြးရံလုပပြေးနရသေော ဘုနြးကှီးကွောငြးတှငြ အဘယသြို့သောအသညြးနှလုံးဖှငြ့ မိမိတို့၏သားသမီးမွားကို ထားရစခြငွကြှမညနြညြး။


''မငြးတို့က မငြးတို့ကိုခိုငြးလို ့ ငါ့ကို အပှစတြငခြငြွ တငနြမှောပေါ့ကှာ။ ငါသသှေားလို့ နောကထြပကြွောငြးထိုငမြယြ့သူက ကွောငြးအပှညြ့အစုံထားခဲ့လို ့ ငါ့ကို ကွေးဇူးတငနြမှော''ဟု အသိတရားမဲ့စှာပှောသောစကားကို မိမိကှားဖူးသညြ။ ဤသညမြှာ ကောငြးမှနသြညြ့အတှေးအခေါြ မဟုတပြေ။ လကရြှိမွိုးဆကမြွားကို နှိပဆြကခြှငြးဖှငြ့ နောငလြာမညြ့မွိုးဆကသြစထြံမှ ကွေးဇူးတငစြကား ကှားခငွနြသညေမြှာ လှနစြှာမှားယှငြးသညြ့ အတှေးအမှငသြာလွှငြ ဖှစပြေ၏။


မှနမြာနိုငငြံတှငြ မွိုးဆကသြစမြွားကိုပှုစုပွိုးထောငသြော #မွိုးစေ့ခခွှငြး ကို ပှုလုပနြမှေု လှနစြှာ နညြးနပေေ၏။ စိုကပြွိုးထားသညြ့ကောကပြငတြို့ကိုသာလွှငြ #ရိတသြိမြးယူဆောငသြူက မွားနေ၏။ ကှာလွှငြ ပညာရေး၊ စာရိတျတ၊ စီးပှားရေး၊ ယဉကြွေးမှု၊ အမွိုးဂုဏနြှငြ့ လူမှုအဆငြ့အတနြးမွား အဖကဖြကကြ နိမြ့ကနွခှငြေးကှောငြ့ မွိုးဆကသြစမြွား အတိဒုကျခ ရောကနြိုငပြမညြေ။ ဤသညကြို အခွိနမြီ ခွုပပြါမှ အစုတြ သကသြာမညဖြှစသြညြ။ မဟုတလြွှကြ ပုစိနဖြှငြ့ပေါကလြညြး အနာဆေးထညြ့၍ ရနိုငမြညြ မဟုတပြေ။


ကွှနတြောတြို့သညြ မှေးဖှားပှီးလွှငြ သဆေုံးရဦးပမညြေ။ ကွှနတြောတြို ့မသဆေုံးခငြ ကွှနတြောတြို ့၏ နောငလြာမညြ့မွိုးဆကသြစမြွားအတှကြ ကောငြးမှနသြညမြွားကို အစဉအြဆကြ သယဆြောငထြားရမညဖြှစပြှီး မကောငြးမှနသြညမြွားကို ဖယထြုတရြမညြ ဖှစသြညြ။ စိတသြဘောထားဆိုးသှမြးလွှငြ မိမိ၏အမညနြာမသညြ ကမ႓ာပေါတြှငြ မွိုးဆကသြစတြိုငြးက နှာခေါငြးရှုံ့ကှမညဖြှစပြှီး စိတသြဘောထားကောငြးမှနြ၍ လုပဆြောငမြှုမွားက လူ့အသိုငြးဝိုငြးကို ကောငြးမှနစြှာထောကပြံ့ပေးနမညေဆြိုလွှငြ မွိုးဆကသြစမြွားက ဝိုငြးဝနြးခွီးကွူးထောပနာပှုကာ လေးစားအားကှရသညြ့ မှငြ့မှတသြညြ့ပုဂျဂိုလအြဖှစြ အသိအမှတပြှု၍ မိမိလမြးစဉနြောကသြို ့ လိုကပြါအတုယူကှမညြ ဖှစသြညြ။ ကွှနတြောတြို ့သညြ လူသာသေ၍ နာမညသြမညြေ မဟုတပြေ။


ထို့ကှောငြ့ ကွှနတြောတြို့သညြ နောငလြာမညြ့မွိုးဆကသြစမြွားအတှကြ ဘာတှခနွေထြားခဲ့မညနြညြး။ ဘာတှေ လကဆြငြ့ကမြးခဲ့မညနြညြး။ ကွှနတြောတြို ့ ခနွထြားခဲ့မညြ့ အရာတို့သညြ မွိုးဆကသြစမြွားအတှကြ အထောကအြကူပှုနိုငမြညလြား။ ဒုကျခရိပမြှုံထဲ ရောကစြမညေလြားဟု သသခွေောခွာတှေးတော၍ နောငလြာမညြ့မွိုးဆကသြစမြွားကို မိမိတို ့သဆေုံးခဲ့သညြ့တိုငြ အထောကအြကူရစမညြေ့ လုပငြနြးမွားကို ပှုလုပခြဲ့သငြ့ကှပသညြေ။ သို့မှသာ မွိုးဆကသြစလြူငယမြွားသညြ ပညာရေး၊ စီးပှားရေး၊ လူမှုရေး၊ ယဉကြွေးမှု၊ စာရိတျတနှငြ့ လူမှုအဆငြ့အတနြးမွား မှငြ့မားနမညေဖြှစပြှီး ကမ႓ာပေါတြှငြ အခှားသူမွားကဲ့သို့ ရငဘြောငတြနြးနိုငမြညြ ဖှစသြညြ။


      #မောငခြမြွးမှနြ